Supraśl od Dobrzyniewa

Rzeka Supraśl to prawy dopływ Narwi o długości ok. 102 km, przepływający przez malownicze tereny województwa podlaskiego, w tym przez gminę Dobrzyniewo Duże. Na tym obszarze Supraśl stanowi naturalną granicę od południa i jest jednym z kluczowych walorów przyrodniczych gminy.

Dla Gminy opracowaliśmy Program Rozwoju i Promocji Funkcji Turystyczno-Rekreacyjnych Gminy Dobrzyniewo Duże na lata 2020–2030 

Okolice rzeki Supraśl od Dobrzyniewa wyróżniają się:

• Czystymi wodami, otoczeniem łąkowo-leśnym, z fragmentami Puszczy Knyszyńskiej;
• Możliwością prowadzenia wędrówek pieszych, rajdów rowerowych, wycieczek konnych i spływów kajakowych;
• W okolicach Dobrzyniewa Fabrycznego nad Supraślą znajduje się teren idealnie nadający się do wypoczynku, rekreacji i kontaktu z naturą.

---

System wód powierzchniowych gminy tworzą przede wszystkim rzeka Narew, stanowiąca zachodnią granicę gminy oraz rzeka Supraśl, będąca południową granicą gminy. Oprócz tego przez gminę przepływają mniejsze cieki wodne: Kulikówka, Krzemianka, Borsukówka, Biała i Kobylanka. Z uwagi na rozlewiskowy charakter Narwi i częściowo Supraśli, obszar gminy położony nad tymi rzekami pokryty jest siecią kanałów i okresowo znajduje się częściowo pod wodą. Dla rozwoju funkcji turystyczno-rekreacyjnej najistotniejsza jest Supraśl, stwarzająca możliwości rozwoju rekreacji wodnej. Tabela prezentuje dostępność rzeki Supraśl od strony lądowej, w kontekście jest wykorzystania na cele związane z rekreacją wodną.

Tabela: Charakterystyka dostępności rzeki Supraśl od strony lądowej – 2BA doradztwo strategiczne 2021

Legenda: A – droga asfaltowa, NG – droga nieutwardzona gruntowa, UG – droga utwardzona gruntowa, BD- brak danych

Z biegiem Supraśli i Narwi

Preferowany rodzaj/forma turystyki

Aktywny wypoczynek nad wodą, amatorskie uprawianie sportu, rodzinna rekreacja weekendowa i wakacyjna.

Filozofia funkcjonowania produktu

Produkt wykorzystywać będzie aktualne zasoby w postaci wytyczonego szlaku kajakowego na Narwi i Supraśli. Uwzględniać będzie plany Gminy Dobrzyniewo Duże w zakresie stworzenia infrastruktury nad Supraślą w  Dobrzyniewie Fabrycznym, rekomendacje zawarte w opracowaniach SGGN i planach BOF-u i LGD Puszcza Knyszyńska. Produkt będzie oparty na rekreacyjnym uprawianiu kajakarstwa na Supraśli i będzie przedłużał istniejącą ofertę spływów kajakowych. Będzie miał również na celu przedłużenie spływów o  odcinek Narwi.

Regularne spływy kajakowe są na niej organizowane na odcinku Gródek – Wasilków. Rzeka ta jest ważna ze względu na bliskość Białegostoku, jak również możliwość kontynuowania spływu na Supraśli Narwią. Na Supraśli jest kilka miejsc wymagających przenoszenia kajaków ze względu na budowle hydrotechniczne.

Kwestią problematyczną jest w tej chwili zakończenie spływu na Supraśli w  taki sposób, aby wpłynąć do Narwi i móc w  bliskiej odległości od ujścia odebrać ludzi i  sprzęt. Złotoria ma gęstą zabudowę mieszkalną. Najlepszym punktem odbioru sprzętu i ludzi od momentu ujścia jest obowiązkowe miejsce przenoszenia przy jazie Złotoria w Rybakach, po niemal 2,5 kilometrach dodatkowego pływania. Jest to miejsce do akceptacji, jeśli założy się zaczynanie spływów na dolnej Supraśli w miejscowości Dobrzyniewo Fabryczne. Jest tutaj jaz, ale od tego miejsca aż do ujścia rzeki nie ma już konieczności przenoszenia kajaków. Odcinek Supraśli z  Dobrzyniewa do Złotorii liczy około 10 kilometrów, a dodając 2 kilometry do jazu Złotoria w Rybakach wyniesie to około 12  kilometrów.  Jest to dobry pomysł na stałą propozycję spływową w tym regionie.[1]

Główną motywacją do skorzystania z produktu jest chęć wspólnego aktywnego spędzania czasu – z rodziną, znajomymi, niewymagająca rekreacja wodna, wypoczynek nad wodą, poprawa kondycji.

Produkt adresowany jest do mieszkańców Białegostoku i BOF-u, spływających Supraślą od Gródka, a Narwią od Bajdarki, jak również turystów przebywających w regionie, w obiektach noclegowych nad Supraślą.

Elementy składowe produktu turystycznego

Aktualnie na terenie gminy Dobrzyniewo Duże nie ma infrastruktury umożliwiającej tworzenie produktu i jego funkcjonowanie uzależnione jest od przeprowadzenia planowanych przez Gminę inwestycji i współpracy z  organizatorami spływów kajakowych na Supraśli i Narwi. W 2020 roku Gmina dokonała zagospodarowania terenu przed jazem. Kolejnej działania powinny dotyczyć:

• nawiązanie współpracy z Pensjonatem „Bajdarka” z Suraża, Szlaki Wodne Puszczy Knyszyńskiej – Bożena Fidziukiewicz z Supraśla, BT „Kajakiem po Puszczy” z Wasilkowa w  celu konsultowania planów zagospodarowania brzegu i dopasowania jej do potrzeb organizacji spływów, jak również przedłużenia oferty spływów o odcinek Supraśli do Ujścia do Narwi i odcinek Narwi do jazu,
• uwzględnienie rekomendacji zawartych w inwentaryzacji szlaku kajakowego,
• realizacja inwestycji planowanych w Diagnozie zleconej przez SGGN[2]: przygotowanie i stworzenie placu/pola do obsługi kamperów w Dobrzyniewie Fabrycznym nad rzeką Supraśl, w pobliżu planowanej przystani kajakowej:
  • koszty związane ze stworzeniem placu postojowego kamperów, w tym: projekt inwestycji, uzyskanie niezbędnych pozwoleń urzędowych, zakup oraz montaż automatyki parkingowej (szlabany, kasa automatyczna, kolumny serwisowe), ogrodzenie, oświetlenie i monitoring wizyjny terenu, utwardzenie terenu (drogi dojazdowe i stanowiska postojowe), infrastruktura w ziemi (przyłącza prądu oraz wodno-kanalizacyjne),
  • wzbogacenie do pobytu stałego w postaci placu zabaw, wiaty grillowej, ścieżki rowerowej do Puszczy Knyszyńskiej,
  • infrastrukturę ułatwiającą dostęp do obiektów/miejsc (system oznakowania, zagospodarowanie terenu wokół obiektu typu parkingi oraz inne elementy małej infrastruktury turystycznej).
• budowa infrastruktury W Dobrzyniewie Fabrycznym, nad rzeką Supraślą (dopływ Narwi):
  • przystań dla kajaków,
  • pomosty, zejścia do rzeki,
  • pole kempingowe z pełnym węzłem,
  • oznakowanie,
  • infrastruktura rekreacyjna, m.in. wiata, wieża widokowa, plac zabaw, miejsca odpoczynku turystów, sanitariaty,
  • parking,
  • droga dojazdowa, oświetlenie, szlak rowerowy z Białegostoku,
• przeprowadzenie rozmów z właścicielami gruntów nad Narwią w Rybakach, w celu ew. warunków udostępnienia dojazdu/dojścia do rzeki i ew. planów zagospodarowania turystycznego (takie rozmowy można ew. przeprowadzić z właścicielami gruntów nad Narwią w Pogorzałkach).

Dwa ostatnie punkty dotyczą projektów wspólnych z SGGN, na które Gmina Dobrzyniewo Duże uzyska dofinansowanie ze środków Województwa Podlaskiego.

Wdrażanie produktu

Punktem wyjścia do prac nad produktem będzie pozyskanie środków finansowych, opracowanie szczegółowych planów i projektów inwestycji planowanych przez Gminę w Dobrzyniewie Fabrycznym. Równolegle mogą trwać rekomendowane wyżej rozmowy i ustalenia. Natomiast projekty wpisane w plany SGGN będą realizowane niezależnie, zgodnie z przewidzianym planem i ustaleniami wyższego rzędu.

Rekomendacje w zakresie promocji produktu

Gmina Dobrzyniewo Duże nie realizowała do tej pory działań promujących nadrzeczne położenie i turystykę kajakową. Istotne znaczenie mają wspólne działania z BOF-em i SGGN, jednak zasadne jest uruchomienie własnych działań, jak: przygotowanie i wydanie mapy i ulotki prezentującej walory wynikające z położenia nad Supraślą i Narwią, promocja turystyki i rekreacji wodnej wewnątrz gminy, mająca na celu zachęcenie mieszkańców do realizacji inwestycji służącej rozwojowi turystyki kajakowej.

---

[1] Jest to fragment opracowania powstałego na zlecenie SGGN i przygotowanego przez Rafała Tomczyka pn. Inwentaryzacja  Szlaku Kajakowego Rzeki Narew Na Odcinku Bondary – Strękowa Góra Oraz Szlaku Kajakowego Rzeki Narewki Na Odcinku Narewka – Bieńdziuga W Ramach Projektu Naturalnie Z Narwią, SGGN, Turośń Kościelna, 2020.

[2] Opracowanie spójnego dokumentu zawierającego przeprowadzoną diagnozę gmin pod kątem turystyki i potrzeb inwestycyjnych oraz działań niezbędnych do budowy i rozwoju produktu turystycznego na obszarze Stowarzyszenia Gmin Górnej Narwi, 2BA doradztwo strategiczne na zlecenie SGGN, Nysa – Turośń Kościelna, 2021.

Rozwój turystyki w gminie Dobrzyniewo

W ostatnich latach władze gminy Dobrzyniewo Duże postawiły na rozwój infrastruktury turystycznej nad Supraślą. Inwestycje Supraśl od Dobrzyniewa realizowane są w ramach projektu „Pisa-Narew – szlak aktywnej turystyki wodnej”, wspieranego przez samorząd województwa i fundusze europejskie.

Co konkretnie powstanie nad Supraślą w Dobrzyniewie Fabrycznym?

• Pomosty i slipy kajakowe przed i za jazem na rzece, umożliwiające wygodne wodowanie sprzętu.
• Plaża, wiata turystyczna, wieża widokowa dla obserwacji okolicy.
• Plac zabaw, boiska do siatkówki plażowej, koszykówki, skatepark.
• Miejsce dla turystyki kamperowej.
• Scena na kameralne koncerty plenerowe.
• Baza dla miłośników morsowania („Dobrzyniewskie Morsy”) z sauną i zapleczem technicznym.
• Przebudowa ulicy Parkowej – powstanie wygodny ciąg pieszo-rowerowy, poprawią się dojazdy i komfort pieszych oraz rowerzystów.

Łącznie na tę inwestycję gmina pozyskała ponad 4 mln zł dofinansowania – m.in. z funduszy regionalnych oraz Białostockiego Obszaru Funkcjonalnego. Realizacja przewidziana jest do połowy 2027 roku, a projekt wpisuje się w sieć turystycznych produktów wodnych dorzecza Narwi i Pisy.

---

Atuty turystyczne i przyrodnicze gminy Dobrzyniewo nad Supraślą

• Bliskość rezerwatów i obszarów chronionych (np. Kulikówka, fragmenty Puszczy Knyszyńskiej)
• Bogactwo fauny i flory, zachowane naturalne krajobrazy pozwalające na ciszę i odpoczynek od miejskiego zgiełku
• Potencjał dla agroturystyki, rekreacji aktywnej, spływów kajakowych oraz pieszej eksploracji
• Dostępność ciekawych zabytków, lokalnych festynów i wydarzeń sportowych

---

Rzeka Supraśl w okolicach Dobrzyniewa Dużego na odcinku Leńce – Złotoria to nie tylko ważny element krajobrazu i naturalna granica, ale także coraz prężniej rozwijający się ośrodek turystyki aktywnej. Nowoczesna infrastruktura oraz szeroka oferta rekreacyjna pozwolą zarówno mieszkańcom, jak i przyjezdnym korzystać z uroków Supraśli oraz zasobów przyrodniczych regionu w nowoczesny i ekologiczny sposób.